Μερικές φορές όλοι αντιμετωπίζουμε περιόδους άγχους, πίεσης ή αμφιβολίας. Όταν όμως αυτές οι δυσκολίες αρχίζουν να επηρεάζουν την καθημερινότητά μας, τη διάθεσή μας ή τις σχέσεις μας, μπορεί να είναι η στιγμή να ζητήσουμε τη βοήθεια ενός ψυχολόγου. Η ψυχοθεραπεία προσφέρει έναν ασφαλή χώρο για κατανόηση, αποφόρτιση και προσωπική ανάπτυξη.
Είναι καλό να απευθυνθούμε σε ψυχολόγο όταν το άγχος, η θλίψη ή ο φόβος επιμένουν, όταν δυσκολευόμαστε να διαχειριστούμε τα συναισθήματα ή τις σκέψεις μας, ή όταν παρατηρούμε ότι οι σχέσεις, η εργασία ή η ποιότητα ζωής μας επηρεάζονται. Μπορεί επίσης να υπάρχουν σωματικά συμπτώματα χωρίς ιατρική εξήγηση, που σχετίζονται με το στρες, ή η αίσθηση ότι “δεν είμαστε ο εαυτός μας” και χρειαζόμαστε στήριξη για να κατανοήσουμε τι μας συμβαίνει.
Το να ζητήσει κανείς ψυχολογική υποστήριξη δεν είναι ένδειξη αδυναμίας, αλλά πράξη φροντίδας και δύναμης. Μέσα από τη συνεργασία με έναν ειδικό ψυχικής υγείας, μπορούμε να ανακαλύψουμε νέους τρόπους διαχείρισης, κατανόησης και ισορροπίας στη ζωή μας.
Το σώμα αντιδρά επίσης στο άγχος: ταχυκαρδία, δύσπνοια, ζάλη, μυϊκή ένταση ή στομαχικές ενοχλήσεις είναι μερικά από τα συχνότερα σωματικά συμπτώματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, το άγχος μπορεί να εκδηλωθεί με κρίσεις πανικού — έντονα επεισόδια φόβου που εμφανίζονται ξαφνικά, συνοδευόμενα από έντονη σωματική δυσφορία και την αίσθηση ότι «θα πάθω κάτι κακό» ή ότι «θα χάσω τον έλεγχο». Για να αποφύγετε τέτοιες εμπειρίες, μπορεί να αρχίζετε να αποφεύγετε καταστάσεις, τόπους ή δραστηριότητες που σας προκαλούν φόβο, περιορίζοντας σταδιακά τη ζωή σας.
Η κατανόηση του άγχους και των κρίσεων πανικού αποτελεί το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα προς την αντιμετώπισή τους. Παρότι τα συμπτώματα άγχους μπορεί να είναι έντονα ή τρομακτικά, στην πραγματικότητα αποτελούν φυσιολογικές αντιδράσεις του οργανισμού σε καταστάσεις στρες, οι οποίες μπορούν να ρυθμιστούν και να μειωθούν μέσα από κατάλληλες στρατηγικές διαχείρισης. Με τη σωστή καθοδήγηση, την υποστήριξη και τη φροντίδα της ψυχικής υγείας, είναι δυνατό να ανακτηθεί η αίσθηση ελέγχου, ασφάλειας και εσωτερικής ηρεμίας. Η ψυχοθεραπεία και η συνεργασία με έναν ειδικό ψυχικής υγείας μπορούν να προσφέρουν ουσιαστικά εργαλεία κατανόησης και αντιμετώπισης του άγχους, συμβάλλοντας στην αποκατάσταση της ισορροπίας και της ποιότητας της καθημερινής ζωής.
Η διάθεση και τα επίπεδα ενέργειας αποτελούν βασικούς δείκτες της ψυχικής και σωματικής υγείας. Είναι φυσιολογικό να υπάρχουν περίοδοι με αυξημένη ή μειωμένη ενέργεια, μεταβολές στη διάθεση και διαφοροποιήσεις στο ενδιαφέρον για δραστηριότητες της καθημερινότητας. Ωστόσο, όταν η χαμηλή διάθεση, η έλλειψη ενέργειας ή η κόπωση επιμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να αποτελούν ένδειξη ψυχολογικής επιβάρυνσης, άγχους, κατάθλιψης ή εξουθένωσης λόγω χρόνιου στρες.
Οι αλλαγές στη διάθεση και την ενέργεια συνδέονται στενά με τον τρόπο που ερμηνεύουμε τις εμπειρίες και τα γεγονότα γύρω μας. Όταν κυριαρχούν αρνητικές σκέψεις ή αυτοκριτικές πεποιθήσεις, το σώμα και το συναίσθημα αντιδρούν με μείωση ενέργειας, απομόνωση και πτώση της διάθεσης. Αντίστροφα, η αναγνώριση και η αναδιαμόρφωση αυτών των σκέψεων μπορεί να ενισχύσει την ψυχική ευελιξία, να αυξήσει την ενεργητικότητα και να συμβάλει στη σταθεροποίηση της διάθεσης και της συνολικής ψυχικής ευεξίας.
Η φροντίδα της διάθεσης και της ενέργειας δεν είναι ένδειξη αδυναμίας, αλλά πράξη αυτογνωσίας και σεβασμού προς τον εαυτό. Με μικρά, σταθερά βήματα και τη σωστή υποστήριξη, είναι δυνατό να ανακτηθεί η εσωτερική ισορροπία, να ενισχυθεί η ψυχική ανθεκτικότητα και να επανέλθει η αίσθηση ζωντάνιας και νοήματος στην καθημερινότητα.
Το τραύμα είναι μια έντονη ή απειλητική εμπειρία που υπερβαίνει τις δυνατότητες του ατόμου να την επεξεργαστεί και να την αντιμετωπίσει ψυχικά. Πρόκειται για γεγονότα ή καταστάσεις που προκαλούν σοβαρό στρες, φόβο ή αίσθημα απώλειας ελέγχου, αφήνοντας συχνά έντονα, παρατεταμένα και δυσλειτουργικά ψυχολογικά και σωματικά συμπτώματα. Το τραύμα μπορεί να ταξινομηθεί ανάλογα με την προέλευσή του και τον τρόπο που βιώνεται από το άτομο.
Μετά από ένα τραυματικό γεγονός, το άτομο μπορεί να εμφανίσει έντονες και παρατεταμένες αντιδράσεις, όπως:
Επανειλημμένες και διεισδυτικές αναμνήσεις του τραυματικού γεγονότος.
Ενοχλητικά όνειρα ή εφιάλτες που σχετίζονται με το τραύμα.
Αποσυνδετικές αντιδράσεις ή flashbacks, όπου το άτομο νιώθει ή δρα σαν να ξαναζεί το γεγονός.
Ψυχολογική ενόχληση κατά την έκθεση σε εσωτερικούς ή εξωτερικούς υπαινιγμούς που θυμίζουν το τραυματικό γεγονός.
Αποφυγή καταστάσεων ή ερεθισμάτων που σχετίζονται με το τραύμα.
Αυξημένη ευερεθιστότητα, εκρήξεις θυμού, δυσκολία συγκέντρωσης και προβλήματα ύπνου.
Αυτά τα συμπτώματα αποτελούν χαρακτηριστικά της Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες (PTSD) και μπορεί να επηρεάσουν σημαντικά την καθημερινή ζωή. Η αναγνώριση και η έγκαιρη αντιμετώπιση είναι κρίσιμη για τη μείωση των συμπτωμάτων και την αποκατάσταση της ισορροπίας.
Οι σχέσεις και η οικογένεια αποτελούν βασικό πυλώνα της καθημερινής ζωής και της ψυχικής ευεξίας, αλλά συχνά συνοδεύονται από προκλήσεις που επηρεάζουν την επικοινωνία και την ισορροπία στο σπίτι. Οι συγκρούσεις, η δυσκολία στον καθορισμό ορίων και η προβληματική επικοινωνία μπορεί να δημιουργήσουν ένταση και συναισθηματική απόσταση. Παράλληλα, ζητήματα όπως η ζήλια, η έλλειψη εμπιστοσύνης ή οι δυσκολίες οικειότητας μπορούν να επηρεάσουν την ποιότητα των σχέσεων και να προκαλέσουν αποστασιοποίηση ή συναισθηματική κόπωση.
Στο πλαίσιο της οικογένειας, το γονεϊκό στρες είναι συχνό, καθώς οι γονείς αντιμετωπίζουν την πρόκληση της καθημερινής φροντίδας, της καθοδήγησης και της υποστήριξης των παιδιών, ενώ παράλληλα διαχειρίζονται τις δικές τους συναισθηματικές ανάγκες. Η ανάγκη για καθοδήγηση και υποστήριξη μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη δεξιοτήτων επικοινωνίας, στην κατανόηση των ορίων και στη βελτίωση της εμπιστοσύνης και της οικειότητας.
Με την κατάλληλη υποστήριξη, τόσο οι γονείς όσο και τα ζευγάρια μπορούν να αναπτύξουν υγιείς σχέσεις, να μειώσουν το άγχος και τις συγκρούσεις, και να δημιουργήσουν ένα περιβάλλον όπου η επικοινωνία, η εμπιστοσύνη και η αμοιβαία κατανόηση ενισχύονται καθημερινά. Η επένδυση στις σχέσεις και στην οικογένεια συμβάλλει στην ψυχική ευεξία όλων των μελών και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας στις προκλήσεις της ζωής.
Τα παιδιά και οι έφηβοι αντιμετωπίζουν ποικίλες προκλήσεις που επηρεάζουν την ψυχική τους ευεξία και την καθημερινή τους λειτουργικότητα. Το σχολικό άγχος, η πίεση επίδοσης και οι δυσκολίες προσαρμογής αποτελούν συχνά πηγές στρες, που μπορούν να επηρεάσουν τη συγκέντρωση, τη μάθηση και τη συμμετοχή τους στις σχολικές δραστηριότητες.
Συχνά εμφανίζονται και συμπεριφορικές δυσκολίες, όπως ξεσπάσματα θυμού, απομόνωση ή δυσκολίες στη διαχείριση των συναισθημάτων, που μπορεί να επηρεάσουν τόσο τις σχέσεις στο σπίτι όσο και με τους συμμαθητές τους. Παράλληλα, οι φόβοι, οι ανησυχίες και τα θέματα κοινωνικών δεξιοτήτων μπορεί να περιορίσουν την αυτοπεποίθηση, την ομαλή ένταξη σε ομάδες και την ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων.
Η έγκαιρη υποστήριξη και καθοδήγηση από γονείς, εκπαιδευτικούς και ειδικούς ψυχικής υγείας μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά και τους εφήβους να διαχειριστούν το άγχος, να βελτιώσουν τις κοινωνικές δεξιότητες, να ενισχύσουν την αυτοπεποίθηση και να αναπτύξουν υγιείς στρατηγικές αντιμετώπισης. Με τη σωστή στήριξη, μπορούν να αξιοποιήσουν τις δυνατότητές τους, να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις της ανάπτυξης και να ενισχύσουν την ψυχική τους ανθεκτικότητα
Σημείωση: Η θεραπεία δεν υποκαθιστά επείγουσα ιατρική ή ψυχιατρική φροντίδα. Όταν απαιτείται, γίνεται συνεργασία με άλλους επαγγελματίες υγείας για ολοκληρωμένη υποστήριξη.
Διαθέσιμες δια ζώσης και online συνεδρίες.